Sayi ve Sayilar

Sayi her yerde Badiounun dedigi gibi, siyaset, anketler, Big Data, bilimler, bilgi-islem ve tip dahil her seyde. Her seyi belirleyen bir güce sahip sayi, o konusunca hepimiz susuyoruz, ama elimizde sayiya dair dogru düzgün bir kavram yok. Geometri icin aksiyomatigimiz Euclid ile birlikte kurulmusken, sayi ve aritmetik uzun zaman üvey evlat olarak görülmüs, aritmetigin aksiyomatigi icin 19. yüzyil sonuna kadar beklememiz gerekmisti; üstelik, her sayiyi saymayan bir aksiyomatik. Badiounun bu enfes kitabi, bir her sayiyi sayma girisimi. Ama öte yandan bununla kisitli da degil Öncelikle, sayma eylemini nasil gördügümüz, aslinda Kozmos, Doga, Tanri gibi büyük harflerle yazabilecegimiz Bir varlik olup olmadigini da belirliyor. Sonra, Her yerde sayi var, demek, Badiounun daha genel felsefesini anlamak acisindan da önemli. Sonucta matematik ve ontoloji birbirine esitse, bu, var olmanin cokluk olmayi gerektirmesinden kaynaklanir. Kacis yolu yok Ayrica fizik ile matematik arasindaki gizemli uyumu cözmek gibi bir marifeti de vardir bu denkligin. Sayiyi düsünmek bizi hayli ilgilendiren bir soruya da yanit sunar. Siyasette, yani birlikte yasama sanatimizda, 1i, yani bireyi dayanak alan bir düsünce bir kümenin elemanlarinin sayisi, bireycilik, egemen kapitalist yapi ile parcayi, toplulugu bir kümenin parcalari, matematikteki kuvvet kümesi, komünizm dayanak alan bir düsüncenin ürettikleri ne kadar farklidir Matematik, Cantorun ispati üzerinden, topluluklara dayanan bir kümenin, sonsuza giderken sonsuzca daha fazla olanak sunacagini gösterir bize elemanlarinin sayisi s ise, parcalarinin sayisi 2 üzeri s; bu teoremin sonlu ve sonsuzda ispatini okumanizi siddetle tavsiye ederim. Sanilanin aksine, bireyler ancak bir sürü olusturabilirler. Takim halinde oynamayan, bireyci oynayan bir futbol 11ini düsünmeniz yeterli. Kacirilan sayisiz olanak karsisinda nasil küfredersiniz ekran basinda Tuhaf bir sekilde, oyuncunun bireyselligi kaybolsa bile öznelligine hicbir sey olmaz, bilakis serpilir. Matematigin söyledigi de tam bu; 1i verili bir sey degil, bizzat katildiginiz bir yaratim olarak görün. Bir öznellesme süreci. Umarim kitap size de heyecan verir. Hayatimizda eksik kalan matematik düsüncesinin estetigini tatmaniza vesile olur.